رواج سينما بىشك يكى از علتهاى عمدهء اين كساد بازار نمايش بوده است . امّا مهمتر از اين علت ظاهرى ، يك علت معنوى مانع پيشرفت اين هنر در ايران شده است و آن تمايل روح ايرانى به كار فردى و پرهيز از كارهاى جمعى است . براى نوشتن رمان و نمايشنامه بايد نويسنده در ذهن خود با افراد گوناگون ارتباط و همزيستى داشته باشد و براى نمايشگرى كار دسته جمعى لازم است . اين‌گونه كار ذهنى و عملى مورد علاقهء ما نيست . شعر ، به خلاف آن‌دو هنر ، كارى انفرادى است . براى سرودن شعر ، خاصه شعر تغزلى يا غنايى ، همين بس است كه شاعر در گوشه‌اى تنها بنشيند و با « خود » زندگى كند نه با ديگران ، و تأثرات و آرزوهاى شخصى و خصوصى خود را روى كاغذ بياورد . اين كار با روح خاص ايرانى متناسب و ملايم است و به‌همين سبب شعر اروپايى كه در آن اغلب به بيان احساسات فردى و خصوصى اهميت بيشتر داده مىشود باب طبع جوانان ايرانى افتاده است و اكنون فعاليت ذوقى و هنرى جوانان ما به سرودن شعر مقصور و محدود شده است ، و از شعر تنها يك نوع آن را كه بيان احساسات شخصى است اختيار كرده‌اند و در اين نوع هم بيشتر توجه ايشان به توصيف احساسات شهوانى است و بىپردگى و گستاخى در اظهار حالات و لذات شهوى نزد ايشان نشانهء اوج هنر شمرده مىشود . مراد ما ، در اين بحث ، انتقاد از شعر رايج روز نيست ، زيرا كه اين گفتگو مجالى وسيعتر مىخواهد و به زودى دربارهء آن سخن خواهيم گفت . اما اينجا اينقدر مىگوييم كه اگر هم محصول شاعر امروز بسيار ارزنده و درخشان باشد ، باز به آن اكتفا نمىتوان كرد و دريغ است كه همهء قريحه و ذوق و كوشش و همت هنرى يك قوم تنها در يك رشتهء هنر صرف شود و از هنرهاى گوناگون و گرانبهاى ديگرى كه با روح زمانه بيشتر متناسب و براى اجتماع امروزى لازم‌تر است به كلى بىبهره و بيگانه ماند . نمايش ، گذشته از اهميتى كه در عالم هنر دارد ، از جهت تأثير اجتماعى و تربيتى آن در خور توجه فراوان است . نمايش‌نويس با نمونه‌هاى متعدد و مختلف بشر سروكار دارد . نقص و كمال ايشان را با چشم دقيق و خرده‌بين خود مىنگرد و به ديگران عرضه مىكند . مدح و ستايش بزرگواريها و نيكوئيها و سرزنش و خرده‌گيرى از عيبها و نواقص اخلاقى هيچ ميدانى وسيعتر و مناسبتر از صحنهء نمايش ندارد . تأثير نمايش در اين امور بسيار بيشتر از شعر است ، زيرا كه نمايش ، چنان كه مىدانيم بر اجتماع عرضه مىشود و ذكر اين‌گونه نكات در اجتماع تأثيرى شديدتر دارد . امروز ازجملهء وظايفى كه به عهدهء رهبران انديشه و ذوق ايرانيان است ، تشويق صاحب‌ذوقان و هنرمندان به نوشتن نمايشنامه و واداشتن جوانان مستعد به تشكيل